Kompetencje w zakresie AI i zarządzanie sztuczną inteligencją w jednostce publicznej – obowiązek prawny i praktyka szkoleniowa
CYFRYZACJA I AI W SAMORZĄDACH - SAS 4 / 2026
Od 2 lutego 2025 r. obowiązuje art. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 w sprawie sztucznej inteligencji (dalej: akt o AI), który nakłada na dostawców i podmioty stosujące systemy AI obowiązek zapewnienia odpowiedniego poziomu kompetencji w zakresie AI u personelu i innych osób zajmujących się działaniem tych systemów w ich imieniu. Z kolei 2 sierpnia 2026 r. rozpoczęło się stosowanie zasadniczej części rozporządzenia, w tym obowiązków dotyczących systemów wysokiego ryzyka, z których wiele odnosi się wprost do administracji publicznej. Dla jednostek sektora finansów publicznych szkolenia z zakresu AI stały się w ten sposób zagadnieniem zgodności z prawem.
Przeterminowane leki to problem systemowy – Lekomaty mają go rozwiązać
ENERGIA I KLIMAT - SAS 4 / 2026
Przeterminowane leki od lat pozostają jednym z najbardziej problematycznych odpadów powstających w gospodarstwach domowych. Choć nie wolno wyrzucać ich do odpadów zmieszanych ani wylewać do kanalizacji, w praktyce system ich zbiórki jest rozproszony i trudno dostępny. Odpowiedzią na ten problem są Lekomaty – bezpłatne, samoobsługowe punkty zbiórki przeterminowanych leków oraz wybranych pozostałości po domowym leczeniu, takich jak igły, strzykawki czy wstrzykiwacze insulinowe.
Czytaj więcej: Przeterminowane leki to problem systemowy – Lekomaty mają go rozwiązać
Gdańska Infrastruktura Społeczna postawiła na drewno, jakość i szybki termin realizacji pięciu nowych obiektów
ENERGIA I KLIMAT - SAS 4 / 2026
Ekoinbud – gdańska firma specjalizująca się w ekologicznym budownictwie modułowym – przygotowała kompleks pięciu budynków, które stanowią część Gdańskiej Infrastruktury Społecznej. Obiekty powstały w technologii prefabrykowanych drewnianych modułów. Dzięki temu inwestycja została ukończona w zaledwie 10 miesięcy.
Modernizacja bez długu: Model EPC/ESCO jako klucz do efektywnych szkół i przedszkoli
KORZYŚCI Z KOMPLEKSOWEJ TRANSFORMACJI ENERGETYCZNEJ INFRASTRUKTURY EDUKACYJNEJ W GMINIE
ENERGIA I KLIMAT - SAS 4 / 2026
W obliczu rosnących kosztów utrzymania infrastruktury oraz zaostrzających się wymogów prawnych jednostki samorządu terytorialnego stoją przed koniecznością szybkiej modernizacji placówek oświatowych. Z pomocą przychodzi sprawdzony model finansowania i realizacji inwestycji – formuła EPC (Energy Performance Contracting) realizowana przez firmy typu ESCO (Energy Service Company). Model ten pozwala na głęboką termomodernizację szkół i przedszkoli przy jednoczesnym zminimalizowaniu obciążeń dla budżetu gminy.
Czytaj więcej: Modernizacja bez długu: Model EPC/ESCO jako klucz do efektywnych szkół i przedszkoli
50% urzędników używa AI
bez zgody pracodawcy – co z tym zrobić?
CYFRYZACJA I AI W SAMORZĄDACH - SAS 3 /2026
Urzędnicy samorządowi każdego dnia spędzają godziny
na powtarzalnych zadaniach: pisaniu uzasadnień decyzji, protokołowaniu posiedzeń, odpowiadaniu na interpelacje i pisma, wyszukiwaniu orzeczeń i podstaw prawnych. Według badań Fundacji Miasto i Związku Miast Polskich aż 50% urzędników używa narzędzi AI na własną rękę, bo rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji systemowo wdrożyło zaledwie kilka procent jednostek samorządu terytorialnego. To zjawisko określane jako shadow AI niesie poważne konsekwencje. Każde zapytanie wpisane do publicznego modelu może oznaczać przekazanie danych na nieautoryzowane serwery. Z perspektywy RODO to sytuacja wysokiego ryzyka, a brak odpowiednich umów powierzenia przetwarzania danych może oznaczać naruszenie przepisów i wysokie kary finansowe.
Czytaj więcej: 50% urzędników używa AI bez zgody pracodawcy – co z tym zrobić? (2)
BCU w Swarożynie – kuźnia kadr polskiej bioenergetyki
ENERGIA I KLIMAT - SAS 3 / 2026
Jednym z filarów transformacji polskiego systemu edukacji
zawodowej są Branżowe Centra Umiejętności (BCU).
Te nowoczesne placówki edukacyjne łączą szkoły, rynek pracy i sektor nauki w strukturę kształcenia ukierunkowaną na praktykę. Tego typu ośrodki są nowością w Polsce, stając się miejscami szkolenia praktycznie wykwalifikowanych kadr. BCU w Swarożynie jest kuźnią fachowców dla branży bioenergetyki.
Czytaj więcej: BCU w Swarożynie – kuźnia kadr polskiej bioenergetyki
Modernizacja energetyczna
bez powiększania długu publicznego?
Tak, ale tylko z dotacją i wsparciem doradcy!
ENERGIA I KLIMAT - SAS 3 / 2026
Szanowni Wójtowie, Burmistrzowie,
Prezydenci i Skarbnicy!
Jak wszyscy dobrze wiemy budżety samorządów nie są nieograniczone, a koszty utrzymania infrastruktury, w tym przestarzałych budynków publicznych stale rosną. Szukanie wolnych środków na ogromne inwestycje termomodernizacyjne staje się coraz większym wyzwaniem. Odpowiedzią na ten problem jest modernizacja energetyczna w modelu EPC (Energy Performance Contract) we współpracy z firmami z branży ESCO. Poniżej otwarcie wyjaśniamy, na czym polega ta formuła i jak ją zrealizować skutecznie.
Green Gas Poland 2026 - VIII Konferencja Biogazu
i Biometanu BioPower Poland
– II Targi Biogazu, Biometanu, Biopaliw i Biomasy
28-29.09 – Warszawa i 29.09-1.10 – Warszawa
Unia Producentów i Pracodawców Przemysłu Biogazowego i Biometanowego (UPEBBI: www.upebi.pl) oraz Porozumienie dla Biogazu i Biometanu (P2B) zaprasza na konferencję Green Gas Poland 2026 - VIII Konferencję Biogazu i Biometanu, która odbędzie się 28-29 września w warszawskim Arche Hotelu Krakowska i odwarszawskim Ptak Warsaw Expo. Dopełnieniem i rozszerzeniem konferencji będą BioPower Poland – II Targi Biogazu, Biometanu, Biopaliw i Biomasy odbywające się w dniach 29 września – 1 października w Ptak Warsaw Expo, których to Targów UPEBBI jest partnerem. Czytaj więcej ...
Sztuczna inteligencja w samorządzie – obowiązki,
ryzyka i możliwości wynikające z AI Act
CYFRYZACJA I AI W SAMORZĄDACH - SAS 3 / 2026
Jednostki samorządu terytorialnego stoją przed nowym
wyzwaniem prawnym i organizacyjnym. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 (AI Act), opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE dnia 12 lipca 2024 r.¹, ustanawia pierwsze kompleksowe ramy prawne dla systemów sztucznej inteligencji, obejmując całą administrację publiczną – każdą JST, niezależnie od skali jej działania.
Ogrody, które leczą,
mobilne centra pomocy dla seniorów
Relacja
Pierwsze odważne samorządy dostały miliony na realizację mikroinnowacji społecznych, które zmieniają życie mieszkańców. 23 czerwca 2026 r. w Żabiej Woli (powiat grodziski, woj. mazowieckie) odbyło się uroczyste podpisanie pierwszych umów grantowych w ramach projektu „Innowacje w samorządzie”. Czytaj więcej ...
XL Zgromadzenie Ogólne ZGWRP
– nie tylko przyjęte sprawozdania,
budżet i udzielone absolutorium
RELACJA
W dniach 17-18 czerwca 2026 r. w Jachrance, pod hasłem: „Silny samorząd w trudnych czasach”, odbyło się XL Zgromadzenie Ogólne Związku Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej (ZGWRP). Czytaj więcej ...
XXXIII Zgromadzenie Ogólne
Związku Powiatów Polskich za nami
RELACJA
W dniach 17–18 czerwca 2026 r. w Karpaczu odbyło się XXXIII ,Zgromadzenie Ogólne Związku Powiatów Polskich – jedno z najważniejszych wydarzeń samorządowych w kraju. Spotkanie zgromadziło przedstawicieli powiatów i miast na prawach powiatu z całej Polski, członków władz ZPP, ekspertów oraz reprezentantów administracji rządowej i instytucji publicznych. Czytaj więcej ...
Źródła finansowania samorządów w 2026 r.
ANALIZY | KOMENTARZE - SAS 2 / 2026
Rok 2026 jest dla jednostek samorządu terytorialnego pierwszym pełnym rokiem funkcjonowania w reżimie nowego systemu finansowania, który wszedł w życie 1 stycznia 2025 r. na mocy ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Zmiana ta – oceniana przez jednych jako przełom ustrojowy, przez innych jako źródło nieprzewidywalności i chaosu – gruntownie przebudowała architekturę dochodów gmin, powiatów i województw. Jednocześnie 2026 rok przynosi szereg nowych instrumentów wsparcia inwestycyjnego: od funduszy europejskich z perspektywy 2021–2027, przez Krajowy Plan Odbudowy (KPO), po zupełnie nowy Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO).
Gotowość zamiast deklaracji – praktyczna checklista
przygotowania JST na sytuacje kryzysowe
Strefa Obrony Cywilnej i ochrony ludności
Wraz z wejściem w życie ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej samorządy w całej Polsce stanęły przed koniecznością przejścia od planowania do realnego działania. Dokumenty, procedury i strategie są fundamentem – ale w sytuacji kryzysowej o skuteczności decyduje to, co jest dostępne „tu i teraz”: sprzęt, ludzie i zdolność do szybkiego reagowania.
Czy AI uratuje samorządy?
Urzędy powinny uczestniczyć w rewolucji cyfrowej,
żeby przyciągnąć nowych pracowników.
Lokalna administracja stoi przed dużym wyzwaniem. Przybywa mieszkańców potrzebujących wsparcia, jednocześnie maleje liczba osób, które mogą organizować pomoc i usługi społeczne. Dane GUS są nieubłagane: średnia wieku pracujących w Polsce to ponad 42 lata, a blisko 4,5 mln osób (29,5% ogółu) to pracownicy w wieku 50+ Sytuacja ta tworzy zjawisko, które eksperci z Fundacji Fundusz Współpracy (FFW) nazywają „imadłem demograficznym. Czytaj więcej ...
Uczestnik PPK może finansować wpłatę dodatkową
do PPK, mimo że nie zdecydował się na to pracodawca
Wpłata dodatkowa uczestnika pracowniczego planu kapitałowego może stanowić nawet 2% jego wynagrodzenia, a wpłata dodatkowa pracodawcy – nawet 2,5%. Decyzje uczestnika PPK i pracodawcy o finansowaniu wpłaty dodatkowej są od siebie niezależne – finansowanie wpłat dodatkowych jest dobrowolne.
Sztuczna inteligencja w administracji publicznej
CYFRYZACJA I AI W SAMORZĄDACH - SAS 2 / 2026
WNIOSKI Z XI EUROPEJSKIEGO KONGRESU SAMORZĄDÓW W MIKOŁAJKACH
Tegoroczny XI Europejski Kongres Samorządów odbył się w dniach 1–3 marca pod hasłem: „Samorząd w czasach niepewności – lokalne odpowiedzi na globalne wyzwania”. Kongres zgromadził w Mikołajkach ponad trzy tysiące przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego, administracji centralnej, sektora technologicznego, biznesu, organizacji pozarządowych oraz środowiska naukowego.
Czytaj więcej: Sztuczna inteligencja w administracji publicznej
Aby chronić, trzeba wiedzieć co
– audyt jako pierwszy krok
do cyberbezpieczeństwa samorządu
Cyberbezpieczeństwo w samorządzie nie powinno zaczynać się od „ślepego” zakupu narzędzi, lecz od odpowiedzi na kilka podstawowych pytań: jakie systemy posiadamy i które z nich są kluczowe dla działania urzędu, jakie dane przetwarzamy, które procesy muszą działać bez przerwy i co stanie się, jeśli któryś z tych elementów zostanie zakłócony. Bez takiej diagnozy trudno mówić o skutecznej ochronie.
Nowa wersja Sektorowej Ramy Kwalifikacji
w Informatyce (SRK IT) jako szansa i wsparcie
do zdobywania kompetencji niezbędnych dla obszaru IT
Ostatnie lata to przyspieszone zmiany w rozwoju gospodarczym i społecznym wynikające z postępu w cyfryzacji. Rozwój społeczno-gospodarczy oparty na informacji i danych wymaga połączenia solidnej wiedzy technicznej, umiejętności analitycznych, silnych kompetencji miękkich oraz zdolności do strategicznego myślenia. Wymaga również dostosowywania umiejętności pracowników do dynamicznie zmieniającego się rynku pracy.
Stanowisko Unii Miasteczek Polskich
w sprawie : zmiany przepisów prawa w zakresie ponoszenia przez gminy kosztów pobytu mieszkańców w domach pomocy społecznej oraz możliwości egzekwowania tych opłat
Unia Miasteczek Polskich, reprezentując interesy gmin miejskich i miejsko-wiejskich, wyraża poparcie dla postulatów samorządów lokalnych dotyczących pilnej zmiany przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej w zakresie zasad ponoszenia i egzekwowania kosztów pobytu mieszkańców w domach pomocy społecznej (DPS).
Czy Twoja gmina jest gotowa
na podatkową ewolucję?
CYFRYZACJA I AI W SAMORZĄDACH - SAS 2 / 2026
PIENIĄDZE LEŻĄ NA MAPACH.
W obliczu rosnących kosztów energii, inflacji oraz ograniczania wpływów z podatków dochodowych polskie samorządy stanęły przed murem. Tradycyjne metody łatania dziur budżetowych – cięcia inwestycji lub podnoszenie stawek podatków lokalnych – są coraz trudniejsze do zaakceptowania społecznie.
Czytaj więcej: Czy Twoja gmina jest gotowa na podatkową ewolucję?
Wdrożenie NIS 2 w JST:
Ataki na wodociągi to już codzienność.
Włodarzu, zapłacisz z własnej kieszeni
CYFRYZACJA I AI W SAMORZĄDACH - Dodatek SAS 2 / 2026
Polska administracja samorządowa i spółki komunalne stały się jednym z głównych celów zorganizowanych grup hakerskich. To już nie jest teoretyczne zagrożenie z podręczników IT, ale twarda rzeczywistość. Średnio ponad 250 razy dziennie polskie podmioty odpierają ataki, a ich całkowita liczba w skali roku wzrosła o 51%. Tylko w jednym tygodniu stycznia 2026 r. odnotowano blisko 3,2 tys. prób przełamania zabezpieczeń polskich instytucji.
Gdy systemy przestają działać.
Rola samorządów w systemie ochrony ludności
CYFRYZACJA I AI W SAMORZĄDACH - Dodatek SAS 2 / 2026
Wdrażanie dyrektywy NIS2 zmienia podejście samorządów do bezpieczeństwa usług publicznych. Coraz częściej mówi się o analizie ryzyka, audytach bezpieczeństwa oraz odpowiedzialności kadry zarządzającej za ochronę infrastruktury krytycznej. To ważny kierunek zmian. Warto jednak zadać jedno pytanie, które w tej dyskusji pojawia się zbyt rzadko.
Czytaj więcej: Gdy systemy przestają działać. Rola samorządów w systemie ochrony ludności
Znamy Liderów Rankingu
Zielonych Finansów Samorządowych
Jawor, Kłecko, Kleszczów i Bydgoszcz - to tegoroczni Liderzy Rankingu Zielonych Finansów Samorządowych. Nagrody wręczono 15 kwietnia 2026 r. podczas uroczystej Gali Samorządowego Kongresu Finansowego - Local Trends 26’ w Sopocie.
Czytaj więcej: Znamy Liderów Rankingu Zielonych Finansów Samorządowych
Więcej artykułów…
- Państwowa Inspekcja Pracy ściga wykroczenia dotyczące PPK
- Projekt Kraszczady doceniony!
- Serwis Administracyjno-Samorządowy zaprasza do Strefy Obrony Cywilnej i Ochrony Ludności
- Zadania samorządów związane z bezpieczeństwem lokalnym
- Najem krótkoterminowy: projekt poselski vs. projekt rządowy
- Cyberbezpieczeństwo samorządów, czyli dlaczego zaufany dostawca ma dziś strategiczne znaczenie
- Nagroda im. Kazimierza Wielkiego dla Serwisu Administracyjno-Samorządowego!
- Wójt, burmistrz, prezydent i starosta również mogą być w PPK!
- Zasady funkcjonowania rezerwy subwencji w nowej ustawie o dochodach JST
- Najlepiej Oświetlona Gmina i Miasto 2025 r. Najlepsza Inwestycja Oświetleniowa 2025 r.
